Ortadoğu’da yaşanan jeopolitik gerilim ve savaş ortamı, küresel tarım sektörünü doğrudan etkileyen ciddi bir krizi tetikledi. Özellikle Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar nedeniyle enerji ve hammadde tedarik zincirinde ortaya çıkan sorunlar, gübre üretimini sekteye uğratarak maliyetleri artırdı, arzda ise ciddi daralmaya yol açtı.
Konuya ilişkin gazetemize değerlendirmelerde bulunan Kent, Çevre ve Yerel Yönetimler Uzmanı Oğuz Şahin, yaşanan sürecin yalnızca bölgesel değil, küresel ölçekte bir kriz haline geldiğine dikkat çekti.
“Enerji akışı kesildi, gübre üretimi durma noktasında”
Hürmüz Boğazı’nın dünya enerji taşımacılığında kritik bir geçiş noktası olduğunu vurgulayan Şahin, şu ifadeleri kullandı:
“Bu hattın kapanması, başta doğalgaz ve petrol olmak üzere gübre üretiminde kullanılan temel girdilerin tedarikini zorlaştırmaktadır. Bu durum doğrudan üretimi sekteye uğratmakta ve fiyatların hızla yükselmesine neden olmaktadır.”
Tarımsal üretim tehdit altında
Gübrede yaşanan arz sıkıntısının tarımı doğrudan etkilediğini belirten Şahin, özellikle gelişmekte olan ülkelerde ciddi riskler oluştuğunu söyledi.
“Gübreye erişimin zorlaşması verim kaybını beraberinde getirir. Bu da kısa vadede gıda arzında daralma, uzun vadede ise küresel gıda krizine yol açabilir.”
Artan maliyetler nedeniyle çiftçilerin üretimden çekilme riskiyle karşı karşıya olduğuna dikkat çekildi.
Türkiye için de risk büyüyor
Türkiye’nin gübre ve enerji konusunda dışa bağımlı olduğuna işaret eden Şahin, yaşanacak tedarik sorunlarının üretim maliyetlerini artıracağını ve bunun doğrudan tüketici fiyatlarına yansıyacağını vurguladı.
Yerel çözümler artık zorunluluk
Yerel yönetimlerin sürece daha aktif dahil olması gerektiğini belirten Şahin, çözüm önerilerini şöyle sıraladı:Organik gübre üretimi, atık yönetimi, su verimliliği, alternatif tarım uygulamaları
“Bu adımlar artık bir tercih değil zorunluluk haline gelmiştir. Yerelde alınacak önlemler, ulusal gıda güvenliği açısından kritik önemdedir.”
FAO verileri uyarıyor
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, gübre fiyatlarında küresel ölçekte hızlı bir artış yaşanıyor. Bu durum, gıda üretimini ve dolayısıyla tüketici fiyatlarını doğrudan olumsuz etkiliyor.
SONUÇ: Zincirleme kriz kapıda
Uzmanlara göre, enerji krizi → gübre krizi → tarım krizi → gıda krizi şeklinde ilerleyen süreç, küresel ölçekte ciddi sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle sürdürülebilir tarım politikalarının hızla hayata geçirilmesi ve uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi kritik önem taşıyor.Kaynak:Oğuz Şahin/Bülten
News
